Schelden doet pijn – “Kanker is géén scheldwoord” zegt Cees (10)
AchtergrondHEILOO – Samen tellen we de oranje/wit/groene kralen aan de 3 meter lange kanjerketting. Het zijn er 52. Elke oranje kraal staat voor een keer chemo. Aan de ketting van Cees zitten ook bestralingskralen, infuuskralen, injectiekralen, bloedtransfusiekralen, anesthesiekralen en operatiekralen. De belangrijkste kraal is een lichtblauw bloemetje met oranje hart. Dat is de einde behandeling-kraal. Want Cees is genezen verklaard van kanker.
De vrolijk gekleurde ketting vertelt een verhaal. En dat verhaal heeft Cees verteld aan zijn klasgenoten op OBS Meander tijdens zijn spreekbeurt over kanker. Het lijkt niet het meest voor de hand liggende onderwerp voor een spreekbeurt in groep 6, maar de tienjarige Cees had een duidelijk doel voor ogen. Kinderen laten begrijpen wat het nu precies is, en belangrijker, hoe kwetsend het is als je deze ziekte als scheldwoord gebruikt.
Spreekbeurt
Cees begrijpt namelijk niet goed waarom mensen dat doen. “Ik vind het gewoon stom. Je kan het zelf ook krijgen.” “Je doet er mensen heel veel pijn mee”, vult moeder Fleur Hoffer-Jansen aan. Cees heeft bij zijn spreekbeurt de ketting laten zien. Ook gebruikte hij het boekje Chemo-Kasper en zijn jacht op de slechte kankercellen van Helle Motzfeldt, uitgegeven door Vereniging Kinderkanker Nederland. In dit kleurrijke prentenboekje wordt in voor kinderen heldere taal uiteengezet wat kanker inhoudt en wat de werking is van chemotherapie.
MRTK
Cees was slechts 3 maanden oud toen zijn moeder een asymmetrie in zijn zij opmerkte. Moederinstinct vertelde haar dat het niet goed zat en uiteindelijk kwam zij terecht bij de huisarts die haar gevoel bevestigde; er zat een gezwel. Toen ging het snel. Van Alkmaar naar het Wilhelmina Kinderziekenhuis en het Prinses Máxima Centrum om de nier met tumor van baby Cees te verwijderen. Intens heftig, maar daarna begon het pas, vertelt Fleur. Want de vorm van kanker die Cees had, Malignant Rhabdoid Tumor of the Kidney, is extreem zeldzaam en zwaar agressief. Er volgde een jaar van behandelingen waarin het gezin van dag tot dag leefde. De begeleiding vanuit het ziekenhuis en de steun van familie, vrienden en buren is in die periode van onschatbare waarde geweest, zegt Fleur.
Ewing sarcoom
Daarom was het extra moeilijk om opnieuw een beroep te moeten doen op die achterban. Want twee dagen nadat Cees 5 jaar schoon was verklaard, werd zijn zus Anne opgenomen in het Prinses Máxima Centrum. Diagnose: Ewing sarcoom; een zeldzame, zeer agressieve botkanker. Anne zat toen net in groep 8. De kanjerketting van Anne is langer dan die van Cees. Zij moest voor behandeling zelfs naar Groningen voor protonenbestraling. Het ziekteverloop en de behandeling van zijn zus gaf Cees een beeld van hoe het bij hem als baby was geweest.
De toekomst
Onder andere deze ervaring stelde Cees in staat om zijn klasgenoten te leren wat het is om kanker te hebben en hun vragen te beantwoorden. Zij vroegen hem bijvoorbeeld wat de gevolgen zijn van zijn ziekte. Cees antwoordde dat hij sommige sporten, zoals karate, niet kan doen (hij heeft immers nog maar één nier) en dat hij sneller moe is dan andere kinderen. De ziekte en het herstel van zowel Cees als Anne heeft beide kinderen ook een duidelijk doel gegeven. Zus en broer willen later werken in het Prinses Máxima Centrum, om andere kinderen te helpen. “Met tekenen en schilderen als bijbaantje”, verduidelijkt Cees.
De boodschap van Cees
Het gaat nu goed met het gezin. Vader Jordy, moeder Fleur, dochters Anne en Lotte en zoon Cees hebben geleerd hoe sterk ze zijn en wat er echt toe doet in het leven: tijd met elkaar. En voor Cees betekent dat ook niet meer schelden met kanker. “Je hebt geen idee hoeveel pijn je mensen doet, hoeveel mensen je daar verdrietig mee maakt. Als je dit van dichtbij hebt meegemaakt, zou je er nooit mee schelden”, concludeert Fleur. De boodschap van Cees is helder: stop met schelden met kanker. Het is écht stom.
Tekst: Laragh Macdonald